IV. KONSEKWENCJE PLANU MARSHALLA
Europejski Program Odbudowy realizowany od kwietnia 1948 roku do 30 czerwca 1952 roku zakończył się pełnym sukcesem. Pod koniec tego okresu większość objętych nim państw mogła już funkcjonować bez amerykańskiej pomocy. przeciętna wysokość produktu narodowego brutto wzrosła w tym czasie ze 120 do 159 miliardów dolarów, a więc o ponad 32%. Produkcja rolna przekroczyła poziom przedwojenny o 11% zaś produkcja przemysłowa o 40%13.
Amerykański wkład w realizację planu zamknął się kwotą ok. 13.6 miliarda dolarów. Pod względem wysokości otrzymanej pomocy na pierwszym miejscu znalazła się Wielka Brytania- ponad 3.1 miliarda dolarów, a następnie Francja – ponad 2.7 miliarda dolarów, Włochy- ponad 1.4 miliarda, Niemcy zachodnie – ponad 1.3 miliarda dolarów oraz Holandia- ponad 1 miliard dolarów.
Organizacja Europejskiej Współpracy Gospodarczej przekształciła się 31 stycznia 1961 roku w Organizacje Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) z udziałem Stanów Zjednoczonych i Kanady. W1964 roku do grona tego przystąpiła Japonia , zaś w 1964 roku Finlandia.14
Plan Marshalla okazał się jednym z największych sukcesów amerykańskiej polityki zagranicznej. Jego realizacja przekreśliła radzieckie nadzieje na radykalizacje zachodnich społeczeństw. Przyczyniła się też do złagodzenia ambitnych programów socjalizacji gospodarki, głoszonych po wojnie przez partie polityczne.
Europa uległa więc podziałowi. Rosjanie musieli ograniczyć się do zabezpieczenia własnej strefy wpływów. Dynamika rozwoju tego obszaru znacznie spadła. Efekty odrzucenia pomocy gospodarczej odczuwamy do dzisiaj. Niemcy odbudowują dawne NRD opierając się na tych samych środkach co pół wieku temu, podczas gdy Polska i Czechosłowacja obciążone bagażem dziesięcioleci „centralnie planowanej gospodarki” podejmują starania o włączenie do zachodnioeuropejskich struktur gospodarczych.